Domain yönlendirme, bir alan adına gelen ziyaretçi ve arama motoru isteklerinin başka bir adrese aktarılması işlemidir. Yönlendirme ya sunucu tarafında HTTP durum kodlarıyla ya da alan adı kayıt firmasının sunduğu yönlendirme servisiyle uygulanır.
Bu yazıda domain yönlendirme türlerini, 301 ile 302 arasındaki farkı, DNS ve cPanel üzerinden uygulama adımlarını, e-ticaret platformlarına alan adı bağlama mantığını ve yönlendirme sonrası kontrol listesini bulacaksınız. SEO tarafındaki etkileri ve sık karşılaşılan zincir ile döngü hatalarını da ayrı başlıklarda ele alıyoruz.
Domain yönlendirme nedir?
Domain yönlendirme, bir alan adının kendi içeriğini sunmak yerine isteği başka bir alan adına ya da URL’ye devretmesidir. Ziyaretçi eski adresi yazar, tarayıcı sunucudan yönlendirme yanıtı alır ve yeni adrese gider. İşlem kullanıcı için genellikle bir saniyenin altında tamamlanır.
Üç farklı katmanda uygulanabilir. Birincisi HTTP yönlendirmedir; web sunucusu 301 veya 302 durum kodu ve Location başlığı döndürür. İkincisi kayıt firması panelindeki URL yönlendirme (web forwarding) özelliğidir. Üçüncüsü ise çerçeveli (masked) yönlendirmedir; adres çubuğu eski adreste kalır, içerik iframe içinde gösterilir. Çerçeveli yöntem arama motorları tarafından indekslenmediği için kurumsal kullanımda önerilmez.
Domain yönlendirme en çok şu durumlarda kullanılır: marka veya alan adı değişikliği, aynı markanın farklı uzantılarının (.com, .com.tr, .net) tek adreste toplanması, yazım hatası içeren koruma alan adları, kampanya için alınan kısa adresler ve www birleştirme. Birden fazla uzantıyı marka koruma amacıyla kaydettirdiyseniz, alan adı kaydı ve yönetimi tarafında bu adresleri tek panelden yönetip hepsini ana adrese yönlendirmek en pratik yaklaşımdır.
301 ve 302 yönlendirme arasındaki fark nedir?
301 kalıcı, 302 ise geçici yönlendirmedir. 301 alan bir arama motoru hedef URL’yi indeksler ve kaynak adresin bağlantı sinyallerini hedefe aktarır. 302’de kaynak URL indekste kalmaya devam eder, çünkü sunucu bu durum geçici demiş olur.
| Kod | Anlamı | İndekslenen adres | Tipik kullanım |
|---|---|---|---|
| 301 | Kalıcı taşındı | Hedef URL | Alan adı değişikliği, www birleştirme |
| 302 | Geçici bulundu | Kaynak URL | Kısa süreli kampanya, A/B testi |
| 307 | Geçici (yöntem korunur) | Kaynak URL | POST isteklerinin bozulmaması gereken akışlar |
| 308 | Kalıcı (yöntem korunur) | Hedef URL | API uç noktası taşıma |
Pratik fark testte de ortaya çıkar. Tarayıcılar 301 yanıtını uzun süre önbellekte tutar; kuralı düzeltseniz bile eski davranış devam edebilir. Bu yüzden domain yönlendirme testlerini gizli sekmede veya curl ile yapın. Kalıcı olacağından emin olmadığınız bir taşımada önce 302 kullanmak, sonra 301’e çevirmek daha güvenlidir.
DNS üzerinden yönlendirme nasıl yapılır?
DNS kayıtları tek başına yönlendirme yapmaz; yalnızca alan adının hangi sunucuya çözümleneceğini söyler. A ve CNAME kayıtları trafiği bir IP adresine veya başka bir hostname’e taşır, ancak 301 döndür talimatı HTTP katmanında verilir. Kayıt firmalarının URL yönlendirme özelliği de aslında alan adını firmanın yönlendirme sunucusuna işaret ettirip oradan 301 döndürmesidir.
Domain yönlendirme öncesinde DNS tarafında üç ayarı kontrol edin. Kök alan adında (zone apex) CNAME kullanılamaz; bunun yerine A kaydı ya da sağlayıcınız destekliyorsa ALIAS/ANAME kaydı girilir. www alt alanı için CNAME kullanmak serbesttir. Değişiklikten önce ilgili kayıtların TTL değerini 300 saniyeye düşürürseniz geri dönüş ihtiyacında bekleme süresi kısalır.
Yayılma süresi sağlayıcıya ve TTL’e göre değişir. Çoğu durumda birkaç dakika ile birkaç saat arasında tamamlanır, ancak eski TTL değerlerinin dünya genelinde temizlenmesi 24-48 saati bulabilir. Kayıt türlerinin işleyişi ve TTL mantığı konusunda ayrıntı için DNS’in nasıl çalıştığını anlatan yazımızı inceleyebilirsiniz. Bir uyarı: DNS yönlendirmesi HTTPS’i otomatik çözmez, hedef sunucuda ilgili alan adı için geçerli bir SSL sertifikası bulunmalıdır.
cPanel ile domain yönlendirme nasıl yapılır?
cPanel’de domain yönlendirme, Domains > Redirects (Yönlendirmeler) ekranından birkaç adımda kurulur. Tür olarak Permanent (301) veya Temporary (302) seçilir, kaynak alan adı listeden işaretlenir, hedef adres tam URL olarak yazılır.
Aynı ekranda iki seçenek daha vardır. Redirect with or without www, hem www hem www içermeyen isteklerin kurala dahil edilmesini sağlar. Wild Card Redirect ise alt sayfaların yolunu koruyarak taşır; eskisite.com/blog/yazi adresi yenisite.com/blog/yazi adresine gider. Sayfa yapısı birebir aynı kalan taşımalarda bu kutuyu işaretleyin.
Yönlendirmek istediğiniz ikinci alan adının hesapta tanımlı olması gerekir. Bunun için alan adını Aliases (parked domain) olarak eklemek ve DNS kayıtlarını sunucuya yöneltmek yeterlidir. Alternatif yöntem .htaccess dosyasına kural yazmaktır. cPanel’deki Redirects aracı kuralı zaten .htaccess dosyasına yazar. İki yerde birden kural tanımlarsanız çakışma ve döngü riski doğar; tek yöntem seçin.
www’lu ve www’suz adres nasıl tek adreste birleştirilir?
Tercih edilen bir ana adres (canonical host) belirleyip diğerini 301 ile ona yönlendirerek birleştirirsiniz. Aksi halde aynı içerik iki ayrı adreste yayınlanır, bağlantı sinyalleri bölünür ve raporlama karışır.
İşlem iki katmanda yapılır. DNS tarafında her iki hostun da aynı sunucuya çözümlenmesi gerekir: kök alan adı için A veya ALIAS kaydı, www için CNAME kaydı. HTTP tarafında ise seçilmeyen host, 301 ile tercih edilen adrese gönderilir. Bu domain yönlendirme kuralı olmadan iki host da 200 yanıtı döndürmeye devam eder.
HTTPS ile birlikte dört varyant oluşur: http, http www, https ve https www. Hepsi tek adımda tercih edilen HTTPS adresine ulaşmalıdır. Önce HTTPS’e, sonra www’ya yönlendiren iki basamaklı kurgular gereksiz gecikme yaratır. HSTS başlığı ekleyecekseniz, yalnızca birleştirme tamamlandıktan ve tüm varyantlar doğrulandıktan sonra devreye alın.
Alan adı e-ticaret platformlarına nasıl yönlendirilir?
Shopier, İkas, Ticimax gibi platformlarda mağaza platformun sunucularında barındırılır. Bu nedenle yapılan işlem klasik bir domain yönlendirme değil, alan adının DNS kayıtlarıyla platforma bağlanmasıdır. HTTP 301 kuralı yazmak yerine, platformun size verdiği kayıt değerlerini DNS bölgenize girersiniz.
Genel akış şudur. Önce platform panelinde özel alan adı bölümüne alan adınızı tanımlarsınız. Platform size iki değer verir: kök alan adı için bir A kaydı IP adresi (veya ALIAS/ANAME hedefi), www için bir CNAME hedefi. Bu kayıtları alan adınızın DNS yönetiminde oluşturur, ardından panelde doğrulamayı başlatırsınız. Doğrulama DNS yayılmasını beklediği için birkaç dakika ile birkaç saat sürebilir. SSL sertifikası çoğu platformda doğrulama sonrası otomatik üretilir.
İki noktaya dikkat edin. Birincisi, aynı alan adı için hem eski hosting’de 301 kuralı hem platformda A kaydı bırakmayın; trafik tek doğrultuda ilerlemelidir. İkincisi, yalnızca A ve CNAME kayıtlarını değiştirin. MX ve ilgili TXT kayıtlarına dokunursanız kurumsal e-posta akışınız durur.
Domain yönlendirme SEO’yu nasıl etkiler?
Doğru kurulan domain yönlendirme SEO değerini korur, hatalı kurulanı ise trafiğin büyük bölümünü kaybettirir. 301 yönlendirme, kaynak URL’nin bağlantı sinyallerini hedef URL’ye aktarır ve arama motorlarına adresin kalıcı olarak değiştiğini bildirir.
Belirleyici olan eşleme kalitesidir. Her eski URL, içerik olarak karşılığı olan yeni URL’ye birebir yönlendirilmelidir. Tüm iç sayfaları toplu şekilde ana sayfaya yönlendirmek yaygın bir hatadır; arama motorları bu tür yönlendirmeleri alakasız kabul edip yumuşak 404 gibi değerlendirebilir. Karşılığı gerçekten kalmayan sayfalarda ise 410 durum kodu daha dürüst bir sinyaldir.
Alan adı değişikliğinde Search Console’un adres değiştirme aracını kullanın ve eski alan adını en az bir yıl açık tutun. Yönlendirmeyi erken kaldırırsanız hem dış bağlantıların değeri hem de eski adresi hafızasında tutan kullanıcıların trafiği kaybolur. Eski alan adının süresini yenilemeyi de takviminize ekleyin.
Yönlendirme sonrası hangi kontroller yapılmalı?
Kurulumdan hemen sonra durum kodunu komut satırından doğrulayın; curl komutu tüm yönlendirme adımlarını ve dönen kodları sırayla gösterir. Beklenen çıktı tek bir 301 satırı ve ardından hedefte 200 olmalıdır. Sonrasında şu kontrol listesini uygulayın:
- Dört varyantın (http, https, www’li ve www’suz) tek adımda doğru adrese gitmesi
- Hedef sayfalarda canonical etiketlerin yeni adresi göstermesi
- sitemap.xml ve robots.txt dosyalarının yeni alan adına göre güncellenmesi
- Site içi bağlantıların, menülerin ve resim yollarının doğrudan yeni adrese işaret etmesi
- SSL sertifikasının hem yeni hem eski hostta geçerli olması
- MX kayıtlarının değişmediğinin ve e-posta akışının çalıştığının teyidi
Domain yönlendirme sonrası ilk iki hafta Search Console’daki tarama istatistiklerini ve 404 raporunu düzenli izleyin. Gözden kaçan URL kalıplarını burada yakalarsınız.
Yönlendirme zinciri ve döngüsü neden sorun yaratır?
Zincir, bir isteğin hedefe ulaşmadan önce birden fazla yönlendirmeden geçmesidir: A adresi B’ye, B de C’ye gider. Her ek adım yeni bir istek turu demektir ve bağlantı kalitesine göre sayfa açılışına yaklaşık 100-300 milisaniye ekler. Mobil bağlantılarda bu gecikme daha da belirginleşir. Zinciri her zaman tek adıma indirin; A doğrudan C’ye gitmelidir.
Döngü ise daha ağır bir arızadır. A adresi B’ye, B de tekrar A’ya yönlendirdiğinde tarayıcı belirli bir sınırdan sonra ERR_TOO_MANY_REDIRECTS hatası verir. Sayfa hiç açılmaz, arama motoru içeriği tarayamaz.
Döngülerin en sık nedeni, aynı domain yönlendirme kuralının birden fazla katmanda tanımlanmasıdır: .htaccess dosyasında bir kural, CMS ayarlarında (örneğin WordPress site adresi alanında) başka bir kural, CDN veya proxy tarafında üçüncü bir kural. Klasik bir örnek, proxy katmanında esnek SSL modu açıkken sunucuda da HTTPS zorlamasının aktif olmasıdır. Çözüm nettir: yönlendirme kurallarını tek katmanda toplayın ve diğerlerini kapatın.
Özet
- Domain yönlendirme, isteklerin bir alan adından başka bir adrese aktarılmasıdır; kalıcı taşımalarda 301, geçici durumlarda 302 kullanılır.
- DNS kayıtları yalnızca hedef sunucuyu belirler; asıl yönlendirme HTTP katmanında gerçekleşir ve hedefte geçerli SSL sertifikası gerekir.
- cPanel’de işlem Redirects ekranından yapılır; wildcard seçeneği alt sayfa yollarını korur, aynı kuralı .htaccess içinde tekrarlamayın.
- E-ticaret platformlarına bağlantı 301 ile değil, platformun verdiği A ve CNAME kayıtlarıyla kurulur; MX kayıtlarına dokunulmaz.
- SEO değerinin korunması birebir URL eşlemesine bağlıdır; eski alan adını en az bir yıl açık tutun ve zincir ile döngüleri tek adıma indirin.
